۵۸۵۳ – حاجیات
هر تصرف که آدمی برای توسعه و گشایش امور خود و رفع حرج از خویش به آن محتاج باشد از حاجیات است، مانند شکاری که برای معاش نباشد. منبع: ترمینولوژی حقوق
۵۸۵۲ – حاجت عمومی
آنچه که طرف حاجت ملت و یا اکثر افراد ملت باشد حاجت عمومی است مانند تاسیس بانکها و اشتغال به بانکداری و مانند وام دادن دولتها به شرکتهای ساختمانی که مسکن برای مردم میسازند و مانند تاسیس دانشگاهها و مانند تاسیس فدراسیونهای ورزشی برای جوانان و مانند درختکاری و تاسیس جنگل به طور مصنوعی و […]
۵۸۵۱ – حاجت
به فارسی نیاز است. در باب اصل تسلیط، حاجت محدد سلطه مالکانه است آن هم نباید بیش از متعارف باشد (ماده ۱۳۲ ق.م.). منبع: حقوق اموال، شماره ۴۳۹ تا ۴۴۲
۵۸۵۰ – حاجب و محجوب
(مدنی) در ماده ۸۸۶ ق.م. مانع ارث حاجب است، و ممنوع از ارث محجوب است.منبع: ارث ۱/۱۴۴
۵۸۴۹ – حاجب بزرگ
او ریاست عالیه غلامان سرایی (دربار) را داشت و به این اعتبار، حاجب بزرگ خوانده میشد زیرا آن غلامان (خدمه) هم در شغل حاجب بزرگ، اعوان او بودند و به کار حاجبی اشتغال داشتند زیر نظر حاجب بزرگ. سنائی در کارنامه بلخ گوید: خاصه حاجب بزرگ جودپذیر سوی شه بنده سوی خلق امیر در معنی […]
5848 – حاجب
(= سالاربار) رئیس تشریفات دربار. او اوقات ورود و خروج ارباب و رجوع را به حضور سلطان معین میکرد. در اسلام از زمان معاویه مقرر گردید. در حکومت اتراک امراء بزرگ به سمت حاجبی نصب میشدند. او را پردهدار، امیربار، امیرباربیگ هم خواندهاند. اعراب پردهدار را معرّب کردهاند و بردهدار (به فتح اول و ثالث) […]
5847 – حاج
(= حجکننده) کسی که به زیارت کعبه با رعایت شرع شده باشد. این واژه در سخن سعدی و مولوی آمده است. حاج سه قسم است: ۱) حاج متمتع ۲) حاج مفرد ۳) حاج قارن واژه مذکور در برابر معتمر (= عمرهگزار) استعمال میشود. منابع: فرهنگنامه حج. قزوینی، یادداشتها ۴/۱۳۱
5846 – حابس
در عقد حبس، حبسکننده مال را حابس نامیدهاند. ماده ۴۷ ق.م. منابع: جواهر ۴/6۲۵/۲۲. ترمینولوژی حقوق
5845 – حائل
در برابر حامل به کار میرود یعنی زوجه کسی که باردار نباشد. منبع: حقوق خانواده ۲۷3
5844 – حائض
(مدنی – فقه) حیض خونی است سیاه یا سرخ مایل به سیاهی، و گرم که به گرمی و سوزش از جانب چپ به در آید؛ چنین است خونی که در ایام عادت زن بیرون آید (حقوق خانواده). حائض زنی است در حالت حیض. قانون مدنی به جای اصطلاح حیض که شایع است عبارت «عادت زنانگی» […]